Artikel 5: Ouders en de ontwikkeling van het kind

Verdragstekst

De landen die het Kinderrechtenverdrag hebben ondertekend, respecteren de rol en verantwoordelijkheid van ouders. Als het nodig is, geldt dit ook voor andere familieleden, voogden of anderen die wettelijk voor het kind zorgen. Zij mogen het kind begeleiden en advies geven bij het gebruik van de rechten uit dit verdrag. Daarbij houden zij rekening met de ontwikkeling van het kind.

Kern

Ouders zijn verantwoordelijk voor de zorg voor hun kind en hun opvoeding. In plaats van ouders kunnen dat ook anderen zijn die volgens de wet verantwoordelijk zijn voor het kind. Daarbij houden ze rekening met de ontwikkeling van het kind. De overheid moet dat respecteren en hen hierbij ondersteunen.

Toelichting

Ouders of anderen die volgens de wet verantwoordelijk zijn voor de zorg, begeleiding en opvoeding van een kind, zorgen ervoor dat die zorg, begeleiding en opvoeding passen bij de rechten die het kind heeft. En bij de ontwikkeling van het kind, dus bij wat het kind zelf al kan en begrijpt. De overheid moet die rechten en verantwoordelijkheden respecteren.

De rol van de overheid

De overheid moet ondersteuning bieden voor die verantwoordelijkheid en de taken die daarbij horen. Dat betekent bijvoorbeeld dat de overheid ervoor zorgt dat ouders toegang hebben tot voorzieningen en diensten voor hun kinderen, zoals school en jeugdzorg. Kunnen ouders (tijdelijk) niet voor hun kind zorgen, dan moet de overheid het kind opvangen op een manier die bij hem of haar past. In plaats van voor ouders geldt dit ook voor iemand anders die volgens de wet verantwoordelijk is voor het kind, zoals een voogd.

Ouders blijven verantwoordelijk 

Die rol van de overheid betekent niet dat de overheid overal moet ingrijpen, want het zijn in de eerste plaats de ouders die het kind grootbrengen. De overheid heeft daarbij een ondersteunde rol. Maar soms is het nodig dat de overheid zicht bemoeit met de situatie van een kind of daarin zelf ingrijpt. Dat is bijvoorbeeld als een rechter een kind onder toezicht stelt, omdat de ontwikkeling van een kind niet goed gaat of als ouders geen goede zorg meer kunnen bieden aan het kind. Een ondertoezichtstelling is een maatregel om de ontwikkeling van het kind te beschermen en ouders te ondersteunen bij het opvoeden. Maar ook als de rechter zo’n maatregel oplegt, moet de overheid de rechten en plichten van ouders respecteren. De ouders blijven verantwoordelijk, en er wordt daarom met hen gekeken naar wat zij in deze situatie het best kunnen doen.

Meer informatie 

Er zijn ook algemene commentaren (General Comments) bij het Kinderrechtenverdrag die meer vertellen over dit onderwerp: